Tave kosi

... ose e vetmja gjelle me te vertete shqiptare.

Ne fillimet e mia ne Zvicer, njerezit akoma te pamesuar me emrin Shqiperi, me pyesnin se cfare kuzhine gatuanim. Une filloja, immam bajalldi ... kjo eshte turke, ma kthente miku im Andi, nje mjeshter i vertete gatimi. Byrek ... vazhdoja une ... kjo eshte turke, ma kthente Andi. E deshperuar, me gjysem zeri, i them: tave kosi! Kete s'e kam degjuar. Si gatuhet? , u be kurioz. Dhe une ja shpjegova dhe ... hurra ... ai nuk e njihte. Keshtu qe, kuptohet, kur e ftova per darke Andit i gatova tave kosi. Qe ate mbremje, tava e kosit eshte bere nje nga gjellet e tij me te preferuara, te cilen ai nuk perton t'ua gatuaje miqve te tij, miqve te miqve te tij. Dhe, ja sot, ne kete premiere te fytyres se re te kuzhines se gjyshes, perpara jush, e bukur, e shijshme, asnjehere e merzitshme, ajo, e vetmja gjelle shqiptare, e madherishmja: Tava e Kosit!

Per nje tave te shijshme kosi ju duhen:

kotoleta qingji te cilesise shume te mire
kos i pakastruar nga yndyra (une blej kos grek shume te yndyrshem)
veze
pak oriz (nje grusht)
miell
gjalpe
kripe
piper

Futeni mishin (per 4 persona rreth 1kg, kotoletat kane kocka prandaj merrni pak me shume mish se zakonisht) ne tave, sperkaten me gjalpe dhe futeni ne furre (220° C) derisa te piqet e te marre nje ngjyre te bukur te kuqerremte. Hiqeni mishin nga tava. Ne nje tenxhere hidhni gjalpe dhe kur ai te jete tretur e nxehur shtoni dy-tre luge miell. Kur mielli te kete marre ngjyre te arte shtoni lengun e mishit dhe perziejini mire. Ne se salca eshte shume e trashe shtoni pak uje. Eshte shume e rendesishme qe salca te mos kete kokrriza! Prandaj, perdorni nje mixer per te tretur miellin mire. Ne nje ene te thelle shtoni kosin (rreth 1L per 4 persona), dy veze, salcen e miellit, orizini, kripe, piper. Perziejini te gjitha shuem mire dhe shtojani mishit ne tave. Futeni taven ne furre (220° C) dhe kur te kete marre ngjyren e kuqerremte hiqeni nga zjarri. Ju befte mire!

Keshilla praktike

Suksesi i taves se kosit varet nga konsistenca. Sa me kompakte te jete tava e kosit, aq me kollaj eshte te pritet e te ruaje formen. Prandaj, kosin merreni me perqindjen mete larte te mundshme te yndyres dhe salcen e miellit beheni relativisht te trashe. Po keshtu, orizi perdoret per te ndihmuar taven e kosit te marri konsistencen e duhur.

Pule me zarzavate

Ju nevojiten:

pule
qepe
speca
hudhra
karrota
ose cfare zarzavateje verore qe t'ju doje zemra.

Pastrojini zarzavatet, pritini ne copa te medha. Pastrojeni pulen dhe cajeni ne menyre te tille qe e hapurte duket si lakuriq nate (shih foton). Shtrojini zarzavatet ne tave, hidhini kripe, piper dhe vaje ulliri. Beni te njejten gje me pulen. Futeni taven ne furre te paranxehur ne 180°C dhe piqeni derisa sa pula te kete marre nje ngjyre te bukur ari. Ndajeni pulen ne thela, shoqerojeni ne pjate me zarzavate, dhe sipas deshires mund ta shoqeroni me rizoto ose thjesht me buke.

Ju befte mire!

Patate te mbushura

Shpirti nuk mbahet me patlixhana, - tha. Me se e vertete, - themi ne. Keshtu qe po kalojme tek patatet. Ato te mbushura. Alla Jamie. Alla italianita. Alla verore. Me nje touch gjysheje. Per kete recete ju duhen patate mesatarishit te medha. Nje lugeze e vogel per te hapur vrima patatesh. Salbei. Hudhra. Vaj ulliri. Kripe. Sardele konservash ne vaj ulliri (e ku tjeter!). DHE! Speck! Te prere holle, horizontalisht.

Fillimisht hapuni patateve nga nje vrime tejepertej. Mos i hidhni poshte indet e patates se germuar, lerini per momentin menjane. Merrni ingredientet e siperpermendur dhe filloni operacionin e meposhtem. Nje cope speck. Siper speckut, nje gjethe salbei. Siper salbeit, feta e hudhres e prere holle. Siper hudhres, nje sardele (ose nje cope sardele).

Rrotullojini duke i mbeshtjellur brenda speckut keto delikatesa. Derisa te duket si ne figuren e meposhtme.

Kini parasysh qe ky cilinder gjerash do futet brenda patateve, te sperkatura paraprakisht me vaj ulliri. Mbushini te gjitha patatet dhe rreshtojini ne tave. Shperndajini ato patatet e germuara dhe te lena menjane midis. Sperkatini me vaj e kripe. Hop ne taven e paranxehur ne 200°C. Degjoni Franz Ferdinandin per rreth 1 ore, dhe kthejuni patateve qe jane pjekur e ngjyrosur si per merak te stomakut.

Ju befte mire!

Turli me patlixhana nga gjysh Edrus (caponata)

Ingredientet (per 6 persona): 400gr
speca, 400gr
domate, 50gr
capperi (mund të përdorni ullinj, të zinj, të veckël dhe të kripur)
800 gr patëllxhana
1/2 gjysëm gote uthull të bardhë(por jo uthull shqipërie :P)
borzilok
majdanoz
1 lugë sheqer dhe kripë

Përgatitja

Pritini patëllxhanat në copa në formë kubesh(2-3cm) kriposini dhe lërini nja një orë që t'ju dalë hidhësia dhe lëngu.
Zjeni domatet dhe hiqjani lëkurën dhe farat dhe pritini në copa.
Pastroni dhe pritini dhe specat.
Shpëlani patëllxhanat dhe pasi ti keni kulluar mirë, hidhini për tu skuqur deri sa të marrin ngjyrë, dhe atëhere hiqini nga tigani dhe kullojani vajin (skuqje e thjeshtë).Skuqni dhe specat dhe bashkojani patëllxhanave.
Në një tigan me pak vaj, hidhni domatet e përgatitura më parë, borzilokun majdanozin dhe trazojeni deri sa 'ti thahet uji.
Atëhere shtoni dhe patëllxhanët dhe specat e skuqur dhe hidhjani dhe lugën e sheqerit.
Pas disa minutash hidhini dhe uthullën dhe lëreni deri sa të avullojë e gjitha (uthulla) me një zjarr të lartë dhe duke e trazuar vazhdimisht.
Në fund, para se ta hiqni, shtoni dhe 'caperi' ose ullinjtë.
Kriposeni sipas dëshirës(duke patur parasysh dhe kripën që kanë kaperi ose ullinjtë)
Servireni të vakët ose dhe të ftohtë.

Gjelle me patlixhana (Caponata)

Te gjithe ata (Eni & Belle midis te tjereve) qe e kane pare fotografine paraprakisht dhe kane pyetur se c'te jete valle kjo, sot do te gjejne pergjigjen. Eshte Caponata (kaponata), nje gjelle Siciliane qe une e kam peshkuar ne sundyqet e Jamie Oliver (Genial Italienisch). Elementi baze i Caponates eshte patlixhani, nje nga zarzavatet e mia te preferuara. Eshte nje gjelle e lehte per t'u gatuar dhe e pershtatshme per ditet e nxehta te veres. Per nje caponata ju duhen:

Patlixhana (sasia varet nga nr. dhe oreksi i personave qe do i shpartallojne): pastrojini dhe prejini ne copa te vogla
nje qepe: priteni holle
dy-tre thelbinj hudhrash: te shtypura, ose te prera imet
ullinj, nje grusht dore: hiquani berthamen dhe prejini ne copa te vogla
majdanoz, nje tufe: ndajini kercellin nga gjethet dhe pritini vec e vec imet
kripe
rigon
aceto balsamico i bardhe
piper i zi
salce domateje: 250 gr
vaj ulliri

Ne nje tigan te madh hidhni nje porcion te mire vaj ulliri dhe nxeheni vajin. Skuqini patllixhanat (ne porcione) deri sa te marrin nje ngjyre te arte. Hidhni kripe, rigon dhe kercejt e prere te majdanozit. Perziejini mire. Shtoni ullinjte e prere. Shtoni aceton (rreth 1dl) dhe kur te jete shuar shtoni salcen e domateve. Lereni rreth 15 minuta te zieje. Sperkateni me piper te zi, shtoni dhe gjethet e majdanozit te prere dhe servireni per te ngrene. Ju befte mire!

Keshilla praktike:

1. Jamie perdor edhe capern, specialitet italian. Une nuk i perdor.
2. Me buke te bardhe, te ngrohte, caponata ju shton jeten, te pakten, me nje dite ;)